Çok sık rapor kullanan işten çıkarılabilir mi? Çalışanları yakından ilgilendiren karar: "Geçerli fesih sebebi..."
Türkiye’de iş gücü piyasasında dikkat çeken bir gelişme yaşandı. 2025 yılının ilk 8 ayında 4 milyon sağlık raporu düzenlendi ve Sosyal Güvenlik Kurumu’nun (SGK) yaptığı ödemeler 30 milyar TL’yi buldu. Artan rapor sayıları işverenlerin radarına girdi, özellikle sık sık rapor alan çalışanlar için kritik bir uyarı geldi. Uzmanlar, sık sık rapor alan çalışanların işten çıkarılabileceği konusunda uyarıyor. İş Kanunu’na göre sürekli rapor almak işverenin haklı fesih hakkı doğurabiliyor. Peki sık rapor almak işten atılma sebebi mi? Rapor nedeniyle işten çıkarılanlar ne yapabilir, kıdem ve ihbar tazminatı alabilir mi? İşte rapor alanların nelere dikkat etmesi gerektiğine ilişkin tüm ayrıntılar...
Türkiye’de 2025 yılının ilk sekiz ayında 4 milyondan fazla sağlık raporu düzenlendi. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) bu raporlar için yaklaşık 30 milyar TL ödeme yaptı. Uzmanlar, bu verilerin çalışanlar için önemli bir uyarı niteliğinde olduğunun altını çiziyor. İş hukuku uzmanları, çalışanların rapor alırken hem sağlıklarını hem de iş güvencelerini gözetmeleri gerektiğini belirtiyor. Gereksiz rapor kullanımı hem işyerinde verimliliği düşürüyor hem de çalışanı işten çıkarılma riskiyle karşı karşıya bırakıyor. İşte merak edilen tüm sorular ve cevapları...
Rahatsızlıkları belirleyen sağlık raporları,"İşe giriş, iş göremezlik, ilaç kullanımı, evlilik, ehliyet ve bez raporu" olarak sıralanıyor.
İş Kanunu'nun 25. maddesine göre, işçi kendi kastı, düzensiz yaşam ve alkol kullanımı nedeniyle 3 gün ardı ardına veya bir ayda 5 iş gününden fazla işe gitmezse sözleşmesi süreler beklenmeden feshedilir.
Fesihlerde ihbar bildirim süreleri işçinin kıdemine göre değişir. Kıdemi 6 aydan az işçi için bildirimin karşı tarafa iletilmesinden itibaren 2 hafta, kıdemi 6 ay ile 1.5 yıla kadar olan 4 hafta, 1.5 yıl ile 3 yıla kadar kıdemi olan 6 hafta ve 3 yıldan fazla kıdemi olan işçinin de 8 hafta süresi vardır.
Sabah'ta yer alan habere göre; İşçinin aralıklarla fakat sık sık rapor alması durumunda Yargıtay bu durumu haklı değil ancak geçerli fesih sebebi sayıyor. İşçinin sık sık rapor almasının işveren açısından katlanılamaz bir durum teşkil ettiğinin kabulü durumunda işçiye ihbar süresi bildirilerek iş sözleşmesi feshediliyor. İş Kanunu'nun gerekçesinde işçinin yetersizliği sebebiyle geçerli fesih hakkı oluşturan haller arasında sık sık hastalanarak rapor alma da yer alıyor.
Sağlık raporu sebebiyle işten çıkarılmada en önemli kriterlerden biri iş ilişkisinin sürdürülemez bir boyuta ulaşmasıdır. İşçinin sıkça rapor alması, işverenin işletmedeki yönetim hakkını kullanamaması anlamına gelmektedir. Ayrıca, işçinin aldığı sağlık raporunun aralıksız olması da işten çıkarılma sebebi. Bu noktada, alınan sağlık raporunun süresinin tabii olunan ihbar bildirim süresini 6 hafta aşması kuralı aranıyor. Söz konusu ihbar süresine ilave olarak altı haftadan fazla rapor kullanan işçi, savunma alınmaksızın işverence derhal işten çıkartılabilir.
İşçinin hastalık, kaza, doğum ve gebelik gibi hallerde işveren için iş sözleşmesini bildirimsiz fesih hakkının belirtilen hallerin ihbar süresini 6 hafta aşmasından sonra doğması halinde işçi sadece kıdem tazminatına hak kazanır. Ancak ihbar tazminatına hak kazanamamakta.
Her alınan rapor geçerli neden kapsamında değerlendirilmeyebilecek olup alınan raporun iş akışını bozacak nitelikte olması gerekmekte. Geçerli bir fesih halinde işçi işe iade davası açabilse dahi işe iade davası reddedilmekte. İş sözleşmesini fesheden işveren alınan raporun iş akışını olumsuz yönde etkilendiğini ispatla yükümlü. Aksi halde, feshin geçersizliği iddiasıyla işçinin işe iade davasına dair hakları gündeme gelebilecek.
SGK, 2024 yılında 6 milyon 479 bin 436 rapor düzenledi ve 33 milyar 728 milyon 564 bin TL ödeme yaptı. SGK 2025 yılının ilk 8 ayında ise sigortalı çalışanlar için 3 milyon 970 bin 70 adet rapor düzenledi ve 29 milyar 663 milyon 265 bin 825 TL ödeme yaptı.
Burada yer alan bilgiler yatırım tavsiyesi içermez. Bilgi için: Sorumluluk Beyanı